თსუ-ს ანალიზისა და პროგნოზირების ცენტრის ანალიტიკოსი, ეკონომიკის დოქტორი თენგიზ თაქთაქიშვილი მევენახეობაზე სუბსიდირების გავლენასთან დაკავშირებით გამოქვეყნებულ კვლევაში ამბობს, რომ „სუბსიდია დადებით და მნიშვნელოვან გავლენას ახდენს რქაწითელის ვაზის ძირების რაოდენობაზე“ და „რქაწითელის ჯიშის ყურძნის წარმოების მოცულობაზე“, ხოლო „სუბსიდია საფერავის ჯიშის ყურძენზე არაა სტატისტიკურად მნიშვნელოვანი ცვლადი“. ამასთან, „სუბსიდია ვენახის გაზრდისთვის მნიშვნელოვან სტიმულს აძლევს იმ მეურნეობებს, რომლებიც რქაწითელის ჯიშის ყურძენს აწარმოებენ.

„2008 წლიდან მევენახეები მათ მიერ ღვინის მწარმოებელ კომპანიებში ჩაბარებული ყურძნის თითოეულ კილოგრამზე სახელმწიფოსგან იღებენ გარკვეული მოცულობის სუბსიდიას. ყურძნის ფასის მხარდაჭერის პოლიტიკის მიზანი იყო მევენახეების დანაკარგების კომპენისრება, რაც განაპირობა 2006 წელს რუსეთის ბაზრის დაკარგვამ. სუბსიდიების უდიდესი ნაწილი მოდიოდა კახეთის რეგიონზე. განსხვავებული იყო სუბსიდიების მოცულობა რქაწითელისა და საფერავის ჯიშის ყურძნებისთვის. სუბსიდირების პოლიტიკის გავლენა მისი მიმღები მევენახეების მიერ წარმოებული ყურძნისა და მათ მფლობელობაში არსებული ვაზის ნარგავების რაოდენობაზე გავაანალიზეთ სადოქტორო ნაშრომში.

განხორციელებული ანალიზის შედეგებმა აჩვენა, რომ სუბსიდია დადებით და მნიშვნელოვან გავლენას ახდენს რქაწითელის ვაზის ძირების რაოდენობაზე. რეგრესიული ანალიზის თანახმად, რქაწითელზე სუბსიდიის 1 ლარით გაზრდა ამ ჯიშის ვაზის ძირების რაოდენობას გაზრდის 1225 ერთეულით. მიღებული შედეგი აჩვენებს, რომ სუბსიდია ვენახის გაზრდისთვის მნიშვნელოვან სტიმულს აძლევს იმ მეურნეობებს, რომლებიც რქაწითელის ჯიშის ყურძენს აწარმოებენ. სუბსიდირების პოლიტიკის საშუალებით სახელმწიფოს შეუძლია ამ ჯიშის ყურძნის ვენახების ფართობების ზრდას შეუწყოს ხელი. ანალიზმა აჩვენა, რომ სუბსიდია საფერავის ჯიშის ყურძენზე არაა სტატისტიკურად მნიშვნელოვანი ცვლადი. ეს შეიძლება განპირობებული იყოს რამდენიმე ფაქტორით, კერძოდ: საფერავზე სუბსიდიის კლებადი მოცულობა; საფერავის ჯიშის ვაზის მოვლის უფრო მაღალი დანახარჯები.

სუბსიდია, ასევე, დადებით გავლენას ახდენს რქაწითელის ჯიშის ყურძნის წარმოების მოცულობაზე. ანალიზის შედეგები აჩვენებს, რომ რქაწითელზე სუბსიდიის გაზრდა 1 პროცენტით, იწვევს რქაწითელის ჯიშის ყურძნის წარმოების მოცულობის გაზრდას 0,08 პროცენტით. რაც შეეხება საფერავის ჯიშის ყურძენს, მასზე გაცემული სუბსიდია, ამ შემთხვევაშიც არ აღმოჩნდა სტატისტიკურად მნიშვნელოვანი ცვლადი, რომელიც გავლენას მოახდენდა საფერავის ჯიშის ყურძნის წარმოებაზე.

სხვადასხვა მოსალოდნელ სცენარებზე მევენახეების განწყობების კვლევისას გამოვლინდა, რომ გამოკითხულ მევენახეთა 93 პროცენტისთვის არსებული მდგომარეობა იძლევა იმის სტიმულს, რომ გაზარდონ ან არ შეამცირონ ვენახების ფართობი. სუბსიდიების გაუქმების შემთხვევაში, მეურნეობათა მხოლოდ 3 პროცენტი აპირებს ვენახის ფართობის გაზრდას. გამოკითხულთა თითქმის მესამედი აცხადებს, რომ სუბსიდიების გაუქმების შემთხვევაში შეამცირებს ვენახის ფართობს. რუსეთის ბაზრის კვლავ ჩაკეტვის შემთხვევაში მეურნეობათა 33 პროცენტის რეაქცია იქნება ვენახების შემცირება. ამრიგად, რუსეთის ბაზრის ჩაკეტვა ვენახების ფართობების ზრდის მნიშვნელოვანი შემაფერხებელი ფაქტორი იქნება.

აქედან გამომდინარე, სუბსიდირების პოლიტიკა ამ ეტაპზე შენარჩუნებული უნდა იყოს იმ სახით, როგორი სახითაც ამჟამადაა წარმოდგენილი - დამოკიდებული უნდა იყოს წარმოების მოცულობაზე, რათა სტიმული მისცეს ვენახების გაფართოებასა და ყურძნის წარმოების ზრდას. სუბსიდიის არსებობა მევენახეებს უქმნის გარკვეული სტაბილურობის შეგრძნებას და უზრუნველყოფს მათთვის დამატებით შემოსავალს“, - ნათქვამია კვლევაში.