ყაზახეთის მოვლენების მაგალითზე ორი დასკვნის გაკეთება შეიძლება:

1. ჩვენი მთავარი მარგინალუღ-რადიკალური ოპოზიცია, პოტენციურ ტერორისტულ პოლიტიკურ ორგანიზაციად ყალიბდება, ისეთი განცხადებები გააკეთეს სოციალური ქსელით. თურმე, მიზნის მისაღწევად შეიძლება ქვეყანა გადაწვა, მთავარია ხაზინას მოაჯდე. ეს მათი მთავარი მიზანია, რადგან ამ 9 წელში მილიარდზე მეტი დახარჯეს.

2. ჩვენ ყველაფრის, ყველა რეგიონის, ყველა ქვეყნის სპეციალისტი გვყავს. ამავე დროს, ყველა მათგანი კონფლიქტოლოგია.

სანამ დასკვნებს დაწერთ, ან ტელევიზიით ისაუბრებთ, 2-3 საათი მაინც დახარჯეთ საკითხების შესასწავლად.

ზოგმა მყისიერად დაინახა დასავლეთის კვალი. ყველა რევოლუციას ხომ დასავლეთი აწყობს?! თავისით თუ შეიძლება მოხდეს, ან სხვა ქვეყნის ჩარევით, არც კი უშვებენ, ერთი მარტივი მიზეზით - დასავლეთი არ მოსწონთ.

ზოგი ჩინეთს აბრალებს, ზოგი თურქეთს, ზოგი რუსეთს, ოღონდ არგუმენტების გარეშე.

ზოგს აინტერესებს ვინ ასწია გაზზე ფასები, თითქოს მხოლოდ ეს შეიძლებოდა ყოფილიყო პროტესტის მთავარი მიზეზი.

გაზზე რა აჟიოტაჟი იყო ბოლო 6 თვის მანძილზე, როცა 250 დოლარიდან 2 ათას დოლარს გადასცდა გაზის ფასი, არ გაგვიგია? ვისი მანიპულაციების გამო იყო ასეთი მასშტაბური რყევები? ევროპაში წარმოებების დახურვა დაიწყო. უკრაინაში სერიოზული კრიზისია.

ყაზახეთის ხელისუფლების, მათ შორის პრეზიდენტის თანხმობით, 2022 წლიდან გაზზე ფასები საერთაშორისო ბირჟას მიება და ფასიც ბაზარმა ჩამოაყალიბა. ბირჟა არაა რეგულატორი, ფასი რომ დაგიდგინოს თვითღირებულებიდან, ანუ გაწეული ხარჯებიდან გამომდინარე. ბაზარმა შეიძლება ზემოგებაზე გამუშაოს, შეიძლება ჩამოიშალოს და მინუსზე მოგიწიოს.

ამიტომ, კარგად იცოდა ყაზახეთის პრეზიდენტმაც, რომ ბირჟაზე გადასვლას შესაძლოა ფასების რყევები მოჰყოლოდა.

როცა ენერგო სექტორზე საუბრობთ და მტკიცებით ფორმაში ტელევიზიით ან ბეჭდვური მედიის მეშვეობით ამტკიცებთ, რომ სერიოზულადაა შესული ჩინეთი, ან სხვა ქვეყანა, ხალხს თუ არა თავს ხომ უნდა სცეთ პატივი და გაერკვიოთ ვინ რა კომპანიებს და რა მოცულობის წილებს ფლობს?! ყაზახეთის სპეციფიკაც უნდა იცოდეთ, რომ სულაც 100% უცხოურ კომპანიაზეც კი ბერკეტები და გავლენა აქვს ყაზახეთის ხელისუფლებას.

ბევრი საუბრობს, რომ ეკონომიკური სიდუხჭირის ფონზე სოციალური ბუნტი იყო. საქმე იმაშია, რომ ბუნტი ყაზახეთის ერთ-ერთ მდიდარ რეგიონში დაიწყო, სადაც გაცილებით უკეთესი შრომის ანაზღაურებაა.

ზემო აღწერილიდან გამომდინარე პირადად ბევრ კითხვაზე არ მაქვს პასუხი.

შექმნილი ვითარებიდან და დალაგებული მოზაიკიდან გამომდინარე წინმსწრებად რისი მოლოდინიც მქონდა და წინმსწრებად რამდენიმე საათით ადრე დავწერე, ყაზახეთი რუსეთის დახმარებას ითხოვდა და კრემლი დაღუპვის პირას მყოფ ყაზახეთს გადაარჩენდა.

ეს ასეც მოხდა. "რაშა თუდეის" დირექტორმა მარგარიტა სიმონიანმა (თავისით ხომ არ დაწერდა?!) ამ დახმარების ფასიც, ანუ პრეისკურანტიც გამოფინა: რუსოფობიის დასრულება, კირილიცაზე გადასვლა, რუსული სკოლების ხელშეუხებლობა და ა.შ.

ინტერნეტში გავრცელებული ინფორმაციებით ტოკაევს და პუტინს ინტენსიური კონსულტაციები ჰქონდათ.

ყველაზე დიდი კითხვა გააჩინა და დავწერე გუშინ, ნაზარბაევის სასწრაფოდ გადაყენებამ. თუ, როგორც ტოკაევმა წარმოაჩინა, საქმე ჰქონდა გარე ტერორისტულ ძალებთან, მაშინ ნაზარბაევის გადაყენება რა კავშირში იყო?

სოციალური ბუნტი შესაძლოა მართლაც მოხდა. თუმცა, ამდენ ხალხს, მთელი ქვეყნის მასშტაბით, ასე ორგანიზებულად ქუჩაში ვერ გამოყრი და იარაღს ვერ ააღებინებ.

ეჭვი ჩნდება, გაზზე ფასის აწევის ბუნებრივად გამოწვეული უკმაყოფილება ვინმემ ხომ არ გამოიყენა საკუთარი მიზნების მისაღწევად?

ორი კმაყოფილი მხარე იკვეთება. ერთი მხრივ პოლიგლოტი პრეზიდენტი ტოკაევი, რომელიც ყველას მარიონეტი ეგონა, სრულად გათავისუფლდება ნაზარბაევის და მისი კლანის გავლენისგან.

ნაზარბაევის ავტორიტეტი არც პუტინს აწყობდა. დსთ/ოდკბ-ს სივრცეში ერთი ავტორიტეტი უნდა იყოს. ამიტომ, როგორც უკვე რუსი პოლიტოლოგები წერენ, ნაზარბაევს სიამოვნებით შეიფარებს რუსეთში.

მეორე კმაყოფილი მხარე რუსეთია, დასუსტებულ ყაზახეთს კლანჭებით ჩაიხუტებს.

გამოჩნდება ყველაფერი. თუ ერთ, ორ ან სამ დღეში სიტუაციას დაარეგულირებენ და ე.წ. ბუნტს ჩაახშობენ, გამიმყარდება ეს ეჭვები. თუ ტერორისტულ აგრესიასთან გვქონდა საქმე, მაშინ სირიის მაგვარი სცენარით უნდა განვითარდეს.

ქვეყნისთვის უმძიმესი პოლიტიკური შედეგები სახეზეა. ხვალინდელი ყაზახეთი გუშინდელზე ბევრად სუსტი იქნება. ასევე სახეზეა გადამწვარი შენობები, მანქანები, სხვა ქონება და უზარმაზარი მსხვერპლი, ათასობით დაკავებული და სხვა.

საქართველოში კი ბევრმა კიდევ ერთხელ გამოაჩინა რეალური სახე. საკუთარი პირადი კეთილდღეობისთვის მზად არიან სისხლში ჩაახშონ ყველაფერი.

ყველაზე დიდი კორუფციონერები კორუფციასთან მებრძოლების მანტიას ისხამენ, ყველაზე დიდი უსამართლობების ჩამდენები, სამართლიანობისთვის იბრძვიან. ახლა კი გვეუბნებიან, ყაზახებმა-ც კი შესძლესო და გვმოძღვრავენ, მთავარი მიზანია, მსხვერპლზე არ უნდა ვიდარდოთო. ოღონდ ჩვენს მიზნებს კი არა, მათ მიზნებს, მათ საწადელს გულისხმობენ.

ამირან სალუქვაძე,

ექსპერტი

წყარო: Facebook-ი